Počelo obeležavanje Godine Čarlsa Darvina

BEOGRAD - U Srbiji je danas počelo obeležavanje Godine Čarlsa Darvina, povodom dva veka od rođenja britanskog naučnika - tvorca teorije o evoluciji.

Rođendan Čarlsa Darvina, 12. februar, danas je obeležen svečanošću u Srpskoj akademiji nauka i umetnosti (SANU), a tokom cele 2009. godine kroz niz manifestacija širom Srbije građani će moći da se bliže se upoznaju sa Darvinovim naučnim radom i dostignućima.

U novembru 150 godina "O poreklu vrsta"

U novembru će biti obeleženo i 150 godina od objavljivanja Darvinove knjige "O poreklu vrsta", u kojoj je izneta teorija o zajedničkom poreklu svih bića na Zemlji. U Srbiji je to delo štampano 30 godina kasnije.

Potpredsednik SANU Ljubiša Rakić istakao je da je Darvinovo delo promenilo dotadašnji pogled na svet i značajno uticalo na razvoj ne samo biologije, već i svih ostalih naučnih disciplina.

"Darvinov rad pomogao nam je da shvatimo različitosti među nama i istovremeno prihvatimo naše zajedničko poreklo i činjenicu da su sva bića na Zemlji dalji ili bliži rođaci", kazao je Rakić.

Pajović: Darvin kao začetnik moderne misli

Državna sekretarka u Ministarstvu nauke i tehnološkog razvoja Snežana Pajović Darvina je opisala kao začetnika moderne misli čiji rad potvrdu doživljava i u najnovijim naučnim saznanjima.

"Darvinova teorija nije govorila samo o ćelijskoj ili anatomskoj evoluciji, već o evoluciji misli i ljudskog razuma", kazala je Pajović.

Ambasador Velike Britanije u Srbiji Stiven Vordsfort istakao je da je veličina Darvinovog rada i njegove teorije u tome što mogu da je razumeju i ljudi koji se ne bave naukom.

"Crkva i pojedinci bili su uvređeni Darvinovom teorijom, čak su ga i ismevali zbog nje. Darvin ipak ni u jednom trenutku nije osporio Boga niti religiju", kazao je Vordsfort.

Temelji moderne teorije evolucije

Britanski naučnik Čarls Robert Darvin (1809-1882) postavio je temelje moderne teorije evolucije po kojoj se svi životni oblici razvijaju putem prirodne selekcije.

Godine 1827. izbačen je sa studija medicine i upisao se na Univerzitet u Kembridžu s namerom da postane sveštenik anglikanske crkve, ali se, po završetku studija, 1831. ukrcao na istraživački brod "Bigl", pridruživši se ekipi prirodnjaka na naučnom putovanju po svetu.

Na tom putovanju dobio je priliku da posmatra geološke formacije koje su pronađene na različitim kontinentima i ostrvima, kao i veliki broj fosila i živih organizama.

Nakon što se 1836. godine vratio u Englesku, svoje ideje o promenljivosti vrsta objavio je u delu "Beleške o transmutaciji vrsta". Nacrt teorije evolucije putem prirodne selekcije načinio je 1838. godine.

Narednih dvadeset godina dorađivao je svoju teoriju i usput se bavio nekim drugim prirodno-istorijskim projektima.

Teoriju evolucije prvi put je objavio 1858. godine u jednom časopisu, istovremeno kada je to učinio i Alfred Rasel Volas, mladi prirodnjak koji je nezavisno od Darvina došao do istog zaključka.

"Knjiga koja je šokirala svet"

Darvinova teorija je u celosti objavljena 1859. godine pod naslovom "O poreklu vrsta". Nazvano "knjigom koja je šokirala svet" delo je rasprodato već prvog dana, pa je naknadno štampano u još šest izdanja.

Neki biolozi prigovarali su Darvinu da ne može dokazati svoje hipoteze, dok su drugi kritikovali njegovu koncepciju o razvijanju različitih vrsta iz jedne.

Predstavnici crkve Darvinu su prigovarali da teorija o prirodnoj selekciji poriče uticaj Boga na stvaranje čoveka i stavlja čoveka na isti nivo sa životinjama.

Važnost Darvinovog rada prepoznali su njegovi savremenici, tako da je 1839. godine primljen u Kraljevsko društvo, a 1878. u Francusku akademiju nauka.